31
jan
Expositie: Wonen in Pijnacker door de eeuwen heen.
Hele dag
From 31-01-17 tot 31-07-17

Over ‘Wonen in Pijnacker’ kunt u vanaf half januari 2017 in de vestiging Pijnacker van de Bibliotheek Oostland een nieuwe tentoonstelling bezichtigen, die de medewerkers van het Historisch Informatie Punt (HIP) weer met grote zorg hebben samengesteld. Hierbij verzorgen de leden van het HIP zoals gebruikelijk een avond waarop talloze onderwerpen de revue passeren die met wonen in Pijnacker te maken hebben.

Uit archeologisch onderzoek is gebleken dat er al bewoning in Pijnacker was vanaf de 11de en 12de eeuw, o.a. langs de Noordweg en in Koningshof. Toen was er waarschijnlijk al een zekere lintbebouwing, veroorzaakt door de loop van de Gantel, een vloedkreek uit het begin van onze jaartelling. Deze had een behoorlijke kleilaag achtergelaten, waarvan onze voorouders dankbaar gebruik maakten om hun huizen op te bouwen. Dáár zijn ook in eerste instantie boerderijen en tuinderijen te vinden, terwijl langs de Oost- en Westlaan, Kerkweg zgn. patriciërswoningen werden gebouwd. De enige volkswoningbouw bestond aan het begin van de 20ste eeuw uit wat landarbeiderswoningen die door boeren en tuinders werden beheerd.

Nadat in 1915 de Veilingvereniging ‘Pijnacker en Omstreken’ was opgericht nam de tuinbouw een grote vlucht, met als gevolg dat er een gebrek aan werkkrachten ontstond. Het is dan ook geen toeval dat de Woningbouwvereniging in 1916, het tegenwoordige ‘Rondom Wonen’, werd opgericht door tuinders, die meenden een oplossing te hebben gevonden voor het tekort aan arbeidskrachten. Bekende namen zijn o.a. Joh. Bregman en J.R. Kromkamp. In latere jaren waren dit Jaap Lalleman en Arie Lindeman.

De eerste vergaderingen van de Woningbouwvereniging waren bedoeld als pogingen om tot bouwen van volkswoningen te komen en daarvoor de gronden te verwerven. Uit de plaats waar men deze gronden dacht te kopen, kan men het tuinbouwbelang aflezen. Zo vermelden de verenigingsnotulen pogingen tot grondaankoop in de Katwijkse Buurt, het Molenpad, de Vlielandseweg, de Overgauw en Oude Leede. Uiteindelijk werden de eerste volkswoningen in 1919 en 1921 aan de Stationsstraat en Emmastraat gebouwd.

Ook het verschijnsel ‘Lange Jammer’ heeft de Hippers beziggehouden. Er zijn in ons dorp verschillende huizenrijen die we in het verleden een ‘Lange Jammer’ zouden hebben genoemd: arbeidershuisjes met één kamer en twee bedsteden, een zolder en een schuur, een pomp, een stookhok en een stuk land. In de meeste gevallen was er alleen een achterdeur. Vaak werden ze gebouwd met een speciaal doel. Voorbeelden daarvan zijn de Zuiderstraat, Klapwijkselaantje, ‘Pettenbuurt’ aan de Zuideindseweg in Delfgauw en aan de Wilgenweg in Oude Leede ‘de Tien Plagen’. Ze zijn allemaal tussen 1910 en 1930 gebouwd.

Maar ook voor oudere inwoners is veel gebouwd, o.a. bij de ‘Schakelaar’, het ‘Acaciahof’ en in Keijzershof. Voor mensen met een beperking is er natuurlijk ‘Villa Casper’. Weet u overigens waar die naam vandaan komt?

Loading map